Site Loader

      Spor; günümüzde basit bir olgu olmaktan oldukça uzaklaşmış, kontrolsüz bir şekilde büyüyerek dev bir endüstri haline gelmiştir. Sporun bu hızlı gelişimi ve kendine özgü yapısı,spora ilişkin uyuşmazlıkların var olan yöntemlerle çözülmesini imkansız hale getirmiştir. Bunun sonucunda  alternatif çözüm arayışları ile birlikte spora ilişkin bağımsız bir hukuk dalı doğmuştur. Spor hukukunun temel amacı, bu alanın süjeleri olan federasyonlar,antrenörler,klüpler ve sporculara ilşkin uyuşmazlıkları çözüme kavuşturmaktır.

      Spor Hukukunun sui generis yapısı bu alandaki uyuşmazlıklara ilişkin yargılamanın hızlı bir şekilde yapılmasını gerektirmiş ve netice olarak birçok ülkede olduğu gibi Türkiye’de de tahkim yolu benimsenmiştir. Tahkim müessesesi; adli mahkemelerde dava açmak yerine,hakem atamak suretiyle meydana getirilen özel bir heyetin görevlendirilmesi ile uyuşmazlıkların çözümlenmesini amaçlar. Tahkim kararları kural olarak kesindir, bu kararlara karşı yargı yoluna başvurulamaz.İkinci derece yargılamanın ve temyiz aşamasının  bulunmaması sebebiyle uyuşmazlıkların kısa bir sürede çözümlendirildiğini ve bu açıdan da tahkimin zaman tasarrufu sağladığını söyleyebiliriz. Ek olarak tahkim yargılaması halka açık değildir.

      Türkiye’de spor uyuşmazlıklarını çözmeye yetkili iki tane tahkim kurulu mevcuttur. Bunlar Türkiye Futbol Federasyonu (TFF) Tahkim Kurulu ve Spor Genel Müdürlüğü (SGM) Tahkim Kuruludur.TFF sadece futbol konulu anlaşmazlıklarla ilgilenirken SGM futbol harici diğer spor dallarındaki uyuşmazlıklar ile ilgilenmektedir. Biz genel olarak TFF ve TFF Tahkim Kurulu’nu inceleyeceğiz.

      TFF; 5894 sayılı kanunun ilk maddesine göre, her türlü futbol faaliyetlerini milli ve milletlerarası kurallara göre yürütmek, teşkilatlandırmak, geliştirmek ve Türkiye’yi futbol konusunda yurt içinde ve yurt dışında temsil etmek amacıyla kurulmuş, özel hukuk hükümlerine tabi, tüzel kişiliğe sahip, özerk bir kurumdur. Buradaki özerk nitelendirilmesi  sonradan yapılan bir değişiklikle eklenmiş olup çokça da tartışma yaratmıştır. Yani kendi yasasından başka yasaya tabi olmaması, alınan kararların başka makamlarca onaylanması gereğinin olmaması, idari ve mali özerkliğe sahip olması, kendi kurullarını oluşturma serbestisini haiz olması açısından özerk olduğu söylenebilmekle birlikte bazı görüşlere göre özerk bir kurum olmadığı da savunulmaktadır.

    Tartışma yaratan diğer bir konu ise TFF’nin sahip olduğu tüzel kişilik niteliği ile ilgilidir. TFF‘nin özel hukuk hükümlerine tabi özerk bir kuruluş olduğunu belirten kanun hükmünde tüzel kişiliğinin kamu tüzel kişiliği mi, özel hukuk tüzel kişiliği mi olduğu belirtilmemiştir. E: 2010/61 K: 2011/7 sayılı Anayasa Mahkemesi kararında özel hukuk tüzel kişiliğini haiz olduğu kabul edilmekle birlikte; karşı oyda ise TFF’nin kanunla kurulması, tüm gelirlerinin her türlü vergi, resim ve harçtan muaf olması (5794 s.y.l5.mad) disiplin cezası verebilmesi (5894 s.y. mad. 11) ve futbol alanında tekel durumunda olması gibi bir takım kamu gücü ayrıcalıkları ile donatılması(…) tek taraflı, idari ve icrai nitelikte işlemler yapabilmesi, işlemlerini kamu gücünü kullanarak yerine getirmesi, ayrıca futbol seyircileri bakımından kamu düzenini doğrudan ilgilendiren konularda kararlar alması gibi nedenlerle bir kamu kurumu olduğu yani kamu tüzel kişiliğine sahip olduğu şeklinde bir gerekçelendirme yapılmıştır.

TFF Tahkim Kurulu

Tahkim Kurulu, 5894 s. k. uyarınca bağımsız ve tarafsız bir zorunlu tahkim mercii olup TFF’nin en üst hukuk kuruludur ve TFF Statüsü ve ilgili talimatlarda belirtilen nitelikteki uyuşmazlıklar ile ilgili nihai karar merciidir. Anayasamızın 59. maddesinin ek fıkrası gereğince deTahkim kurulu kararları kesin olup bu kararlara karşı hiçbir merciiye başvurulamaz. Ancak HMK hükümleri saklı tutulmuş olunup gerekli koşullar gerçekleştiğinde kararın düzeltilmesi veya yargılanmanın yenilenmesi yollarına gidilmesi mümkün olacaktır.

  Tahkim Kurulu Talimatı’nın 2. Maddesine göre Tahkim Kurulu;

   a) Federasyon ile Kulüpler, Hakemler, Futbolcular, Teknik Direktörler, Antrenörler, Oyuncu Temsilcileri, masörler ile diğer görevliler arasında çıkan ihtilaflar hakkında Yönetim Kurulu tarafından verilecek kararlara karşı yapılan başvuruları,

   b) Amatör ve Profesyonel Futbol Disiplin Kurulları kararlarına karşı yapılan itirazları,

   c) Uyuşmazlık Çözüm Kurulu kararlarına karşı yapılan başvuruları,

   d) Futbol Federasyonu Yönetim Kurulu tarafından çıkartılmış Talimatların, Kanun, Ana Statü, FIFA ve UEFA Ana Statülerine aykırılığına ilişkin başvuruları, ilgililerin talebi üzerine inceler ve karara bağlar.

      Tahkim Kurulu, Federasyon Başkanının teklifi ve Yönetim Kurulunun kararı ile en az beş yıllık meslekî tecrübeye sahip hukukçular arasından seçilecek bir Başkan ve altı asıl ve altı yedek üyeden oluşur.

       Kurul, kararlarında bağımsızdır.

      Tahkim Kurulu Kararları, Türkiye Futbol Federasyonu tarafından derhal uygulanır.

        Kurul kararları kesindir; idari veya yargısal mercilerin onayına tabi olmadığı gibi, bu kararlara karşı idari veya yargısal mercilere de başvurulamaz. Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile Ceza Muhakemeleri Kanunu’nun, kararların açıklanması, maddi hataların düzeltilmesi ve yargılamanın iadesi hakkındaki hükümleri saklıdır.

       Tahkim Kurulu, 5894 sayılı Türkiye Futbol Federasyonu Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun, TFF Statüsü, Federasyon Talimat ve Düzenlemeleri ile FIFA ve UEFA kurallarını esas alarak Türk maddi hukukuna göre karar verir.

        Son olarak da belirtelim ki TFF; FIFA ve UEFA Statülerinde belirtilen yargı kurullarının ve Spor Tahkim Mahkemesi (CAS)nin  yetkisini tanımıştır ve bunların kararları ile bağlıdır. Ancak TFF Statüsü’nün 64. Maddesine göre CAS, TFF’nin bağımsız ve usulüne uygun olarak oluşturduğu Tahkim Kurulu tarafından alınan kararlar aleyhindeki itirazlara bakamaz.

Post Author: Evren Yurdakavuşan

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir